Stomatologia Łabno

Implantologia w stomatologii jest nauką zajmującą się wprowadzaniem implantu / wszczepu śródtkankowego w celu umożliwienia odbudowy protetycznej zębów mającej na celu przywrócenie właściwej funkcji układu stomatognatycznego, ciągłości łuku zębowego, poprawę estetyki, powstrzymanie lub spowolnienie procesów zaniku kości i utraty funkcji. Implantoprotetyka jest dziedziną interdyscyplinarną, wymagającą wiedzy z zakresu chirurgii, protetyki, periodontologii, ortodoncji. Określenia implantologia i implantoprotetyka stosowane są zamiennie. Celem współczesnej implantologii jest zapewnienie pacjentowi komfortu, estetyki, zapobieganie resorpcji kości po utracie własnych zębów, uniknięcie szlifowania zębów sąsiednich podczas przygotowania do wykonania tradycyjnych koron lub mostów, eliminacja konieczności użytkowania protez ruchomych, poprawa fonetyki oraz funkcji żucia. Implant rozumiany jako całkowita odbudowa składa się ze śruby właściwego implantu, nadbudowy protetycznej (korona, most) i łącznika pomiędzy nimi. Połączenie implantu z kością następuje na skutek reakcji obronnej organizmu jako mechanizm warstwowego nawarstwiania czyli ankylozy i proces ten nosi nazwę osteointegracji lub osseointegracji. Jest to najbardziej optymalny sposób gojenia się implantów.

Przeciwwskazania: nieprawidłowa higiena jamy ustnej, brak motywacji, nieleczone parafunkcje (bruksizm, parafunkcje), ogólnie zły stan zdrowia, psychozy, nadużywanie narkotyków, nierealne oczekiwania pacjenta, obniżona wysokość zwarcia, brak miejsca dla przyszłej korony, wady zgryzu, zła jakość kości, zaburzenia morfologiczne, niekorzystne stany artykulacyjne żuchwy (zaburzenia stawów skroniowo-żuchwowych), niezakończony rozwój szczęki i żuchwy (poniżej 21 roku życia), niewyrównana cukrzyca, przewlekłe zapalenie nerek, terapia bisfosfonianami, stan po radioterapii głowy i szyi, skazy krwotoczne, intensywne palenie papierosów, obniżona odporność, choroby układu kostnego (choroba Pageta, osteomalacja, osteodystrophia fibrosa generalisata).

Zalety: zapewnienie pacjentowi komfortu, estetyki, zapobieganie resorpcji kości po utracie własnych zębów, uniknięcie szlifowania zębów sąsiednich podczas przygotowania do wykonania tradycyjnych koron lub mostów, eliminacja konieczności użytkowania protez ruchomych, poprawa fonetyki oraz funkcji żucia. Wady: wysoki koszt, długi czas wykonania, uzupełnienie tymczasowe, prawidłowa higiena, możliwość odrzucenia (periimplantitis).

Powikłania: mechaniczne: złamanie implantu, odpryski zwarciowe (chipping) wywołane brakiem receptorów przyzębia i zbyt dużymi siłami żucia, złamanie łącznika, odkręcenie śrub mocujących, złamanie śrub mocujących, złamanie konstrukcji ; biologiczne: zapalenie błony śluzowej (mucositis), zapalenie wokół implantu (periimplantitis), perforacja błony śluzowej zatoki szczękowej, porażenie nerwu zębodołowego dolnego, perforacja wyrostka zębodołowego, zaburzenia czynnościowe, zaburzenia mowy, brak akceptacji, niewystarczająca estetyka, odstąpienie od zabiegu po jego rozpoczęciu (nieprawidłowa jakość kości, porażenie nerwu zębodołowego dolnego, perforacja błony śluzowej zatoki szczękowej).Trwałość: rocznie wprowadza się na całym świecie około 50 mln implantów. Implantologiczny Wskaźnik Przetrwania pojedynczych koron na implantach po 5 latach wynosi 96,3%, natomiast po 10 latach przetrwanie pojedynczych implantów oceniane jest na 89,4%. Powikłania biologiczne ilość powikłań po 5 latach wynosi 7,1%, a utrata kości >2 mm wynosi 5,2%. Powikłania mechaniczne w ciągu 5 lat wynoszą 8,8% dla odkręcenia śruby, 4,1% dla odcementowania, 3,5% dla odprysków zwarciowych, 7,1% dla problemów estetycznych. Pomimo stosowania implantów wykonanych z tytanu będącego najbardziej biokompatybilnym materiałem, badania wskazują, że po jakimś czasie organizm rozpoznaje prawidłowo zagojony implant jako ciało obce i stara się go pozbyć doprowadzając do stanu zapalnego wokół implantu i w konsekwencji jego utraty.

Należy pamiętać, że implant wprowadzany jest po przeprowadzeniu diagnostyki oceniającej obecny stan zdrowia pacjenta, wskazania i przeciwwskazania do zabiegu, natomiast w późniejszym czasie mogą pojawić się choroby wpływające na stan ogólny pacjenta i zwiększające ryzyko wystąpienia powikłań (cukrzyca), z tego powodu nie jest możliwe udzielenie odpowiedzi jaka będzie trwałość implantu. U tego samego pacjenta 10 implantów może się przyjąć bez żadnych komplikacji, natomiast z 1 mogą być problemy z niewiadomych przyczyn, czasami powodem jest niewidoczny na zdjęciach radiologicznych stan zapalny. W przypadku istnienia niekorzystnych warunków do wprowadzenia implantu spowodowanej niewystarczającą ilością kości, istnieje możliwość przeprowadzenia zabiegów dodatkowych zabiegów rekonstrukcyjnych (augumentacja): sterowana regeneracja kości, osteotomia dystrakcyjna kości (ridge expansion / ridge split), stosowanie transplantatów kości (block bone graft), stosowanie mniejszych implantów, osteoplastyka, podnoszenie dna zatoki szczękowej, przesunięcie (transpozycja) nerwu zębodołowego dolnego, chirurgiczne pogłębienie przedsionka, plastyka wyrostka zębodołowego. Ze względu na udokumentowany negatywny wpływ niedoboru witaminy D na osteointegrację implantów, zalecana jest suplementacja ok. 4000 j.m. dziennie.

PRF czyli fibryna bogatopłytkowa (Platelet-Rich Fibrin) jest otrzymywana poprzez pobranie małej ilości krwi pacjenta, odwirowaniu jej w wirówce labolatoryjnej na poszczególne warstwy oraz odpowiednim przygotowaniu uzależnionym od celu podania. Najbardziej wartościowy fragment zawiera wysokie stężenie leukocytów, trombocytów, komórek macierzystych, naczyniowych czynników wzrostu VEGF (vascular endothelial growth factor), białek morfogenetycznych kości BMP (bone morphogenetic protein) oraz cytokin zawieszonych w siatce fibrynowej. PRF ulega stopniowej resorpcji z równoczesnym uwalnianiem składników, które pobudzają 1)angiogenezę czyli powstawanie nowych naczyń krwionośnych, zapewniających dostarczanie tkankom substancji odżywczych, czynników obronnych, umożliwiających wzrost ; 2)chemotaksję czyli przyciąganie czynników wzrostu i czynników obronnych do miejsca, w którym zachodzi regeneracja ; 3)proliferację czyli namnażanie się nowych komórek ; 4)specjalizację nowych komórek tak by spełniały odpowiednią rolę w nowej tkance ; 5)przyspieszenie gojenia ran i regeneracji tkanki. Fibryna bogatopłytkowa jest najlepszym rusztowaniem inżynierii tkankowej.

Wpływ PRF na procesy zapalne i gojenie się ran po usunięciu zęba: 1. Wpływ fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) na ból i gojenie po usunięciu zęba - Li et al - Journal of Dental Research - 2013 - 92(12):1161-1166 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8285891/ ; 2. Wykorzystanie fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w leczeniu stomatologicznym - Choukroun et al - International Journal of Oral and Maxillofacial Surgery - 2013 - 42(12):1515-1523 ; DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16504852/ ; 3. Skuteczność fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w zmniejszaniu bólu i stanu zapalnego po usunięciu zęba - Khan et al - Journal of Pakistan Medical Association - 2014 - 64(11):1225-1229 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38514945/ ; 4. Wpływ fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) na tempo gojenia się zębodołu po usunięciu zęba - Mishra et al - Journal of Clinical and Experimental Dentistry - 2015 - 7(2):127-133 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8285891/ ; 5. Porównanie skuteczności fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) i tradycyjnych metod leczenia w łagodzeniu bólu i przyspieszaniu gojenia po usunięciu zęba - Aghaloo et al - Iranian Journal of Medical Sciences - 2016 - 41(4):303-310 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18437791/ ; 6. Wpływ fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) na procesy zapalne i gojenie się ran po usunięciu zęba - Fani et al - Journal of Dental Research - 2017 - 96(2):223-230 - DOI: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK559129/ ; 7. Rola fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w leczeniu bolesnych jam zębowych - Akbari et al - Journal of Dental Research - 2018 - 97(1):77-84 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31623373/ ; 8. Wykorzystanie fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w implantologii stomatologicznej - Chen et al - Journal of Dental Research - 2019 - 98(1):87-94 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38648507/ ; 9. Porównanie skuteczności fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) i innych materiałów regeneracyjnych w leczeniu ubytków kostnych szczęki i żuchwy - Wang et al - Oral Surgery, Oral Medicine, Oral Pathology, Oral Radiology - 2020 - 120(1):103051 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31965076/ ; 10. Wpływ fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) na przebieg gojenia się po ekstrakcji zęba mądrości - Al-Maghrebi et al - Journal of Maxillofacial and Oral Surgery - 2020 72(11):2038-2044 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32479484/ ; 11. Wykorzystanie fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w leczeniu periimplantitis - Graziani et al - International Journal of Periodontics & Restorative Dentistry - 2021 - 41(4):417-426 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33252177/ ; 12. Skuteczność fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) w leczeniu recesji dziąseł - Al-Maghrebi et al - Journal of Periodontology - 2021 - 92(1):103-112 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32427575/ ; 13. Wpływ fibryny bogatej w płytki krwi (PRF) na estetyczne wyniki leczenia implantologicznego - Chen et al - Implant Dentistry - 2021 - 30(6):e177-e186 - DOI: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34721681/